Tìm hiểu các công dụng cây thuốc nam trong vườn nhà chữa bệnh gai cột sống, thoái hóa cột sống, thoát vị đĩa đệm, thoái hóa khớp, bệnh thoái hóa khớpbenh tri hiệu quả mà không cần dùng đến tây y

   
22/12/2014
 
 
   
Chẩn đoán Ngộ độc Thực phẩm

Ngộ độc thực phẩm (NĐTP) là các biểu hiện bệnh lý xuất hiện sau khi ăn uống. Nhưng tại sao thức ăn lại gây ngộ độc? Các nguyên nhân có thể được chia thành 3 nhóm: (1) thực phẩm bị ô nhiễm vi sinh vật và các sản phẩm của vi sinh vật, (2) thực phẩm nhiễm các hoá chất, và (3) bản thân thực phẩm có chứa các chất độc.

Ngày nay khi thức ăn ngày càng phong phú, và tác nhân gây độc nằm trong thức ăn thì lại càng phong phú hơn, vì vậy chẩn đoán ngộ độc thực phẩm trở nên khó khăn phức tạp nhất là trong việc chẩn đoán tác nhân gây ngộ độc. Việc xét nghiệm để xác định tác nhân gây độc thường rất tốn kém và khó khăn, chưa kể có những xét nghiệm phải nhờ đến các phòng xét nghiệm hiện đại của nước ngoài như Trung tâm chống độc đã phải làm trước đây. Trong khi chẩn đoán và điều trị ngộ độc không những cần chính xác mà lại đòi hỏi nhanh chóng khẩn trương để kịp thời áp dụng các biện pháp cứu chữa. Chúng tôi xin giới thiệu một vài nguyên tắc áp dụng trong chẩn đoán lâm sàng ngộ độc thực phẩm

1. Chẩn đoán ngộ độc thực phẩm căn cứ trước hết là hoàn cảnh xảy ra liên quan đến ăn, uống. Bệnh cảnh nhiễm độc có thể xảy ra sau năm mười phút đến vài giờ, thậm chí hàng ngày sau bữa ăn. Nếu là bữa ăn nhiều người cùng ăn thì việc có từ 2 người trở lên cùng ăn các thức ăn giống nhau, cùng bị bệnh và có các triệu chứng giống nhau giúp ta khẳng định chẩn đoán. Tìm hiểu chi tiết các thực phẩm mà bệnh nhân đã ăn trong vòng 24 giờ trước, xác định những thực phẩm nghi ngờ chứa mầm bệnh là cần thiết cho quá trình chẩn đoán. Đặc biệt quan trọng là nếu có thể, nhất là trong các vụ ngộ độc hàng loạt, cần tìm cách thu thập các mẫu thức ăn, đồ uống mà các bệnh nhân đã dùng để chuyển các phòng xét nghiệm tìm nguyên nhân. Liên quan giữa giờ ăn uống và giờ phát bệnh cũng rất quan trọng cho lập luận chẩn đoán: nhiễm độc do độc tố tụ cầu trong thức ăn thường có biểu hiện sớm sau 1 vài gìơ, do nhiễm khuẩn thì triệu chứng thường xảy ra muộn hơn sau 6-12 giờ hoặc lâu hơn. Nhiễm độc do hoá chất thì lại càng phức tạp hơn, nhưng các triệu chứng xảy ra thường sớm, có thẻ ngay sau khi ăn 5-10 phút, và bệnh cảnh thường là nặng nề.

2. Các triệu chứng khiến người bệnh phải đi cấp cứu và bác sĩ nghi ngờ tới ngộ độc. Vì tác nhân gây độc là đa dạng nên triệu chứng cũng hết sức đa dạng. Không phải tất cả nhưng hầu hết  các triệu chứng thường là bắt đầu từ đường tiêu hoá (như nhiễm độc nhiễm khuẩn thức ăn, nhiễm hoá chất bảo vệ thực vật tồn dư trong thức ăn) Tuy nhiên vẫn có các triệu chứng, hội chứng có tính chất đặc trưng đặc hiệu cho một loại tác nhân gây độc (ví dụ co giật  nghĩ đến các hoá chất bảo vệ thực vật, sốt kèm đau bụng, ỉa chảy phân có máu hoặc như nước rửa thịt gợi ý ỉa chảy nhiễm trùng…).

3.  Để xác định được tác nhân gây độc cần thiết phải thực hiện các xét nghiệm phân tích các mẫu bệnh phẩm như thức ăn, đồ uống, bao bì liên quan, chất nôn, phân, nước tiểu, máu bệnh nhân. Tìm các được hoá chất nghi ngờ,  soi cấy vi khuẩn v. v.Tuy nhiên như chúng ta đã biết, có nhiều khó khăn về kỹ thuật, kinh phí xét nghiệm. Các kết quả xét nghiệm cũng thường về muộn, nhanh cũng là 4-5 giờ (với các xét nghiệm định tính các hoá chất thông thường), nhìn chung là mất vài ba ngày, và có nhiều xét nghiệm lại phải mất nhiều ngày nên kết quả chỉ có ý nghĩa khẳng định mà thôi.

Sau đây là vài ví dụ trong thực tế chẩn đoán ngộ độc thức ăn: Trong một vụ ngộ độc thức ăn, có 12 người cùng đi chơi và cùng ăn với nhau, với mục đích thưởng thức và để so sánh, họ ăn kem từ hai cửa hàng khác nhau. Sau 8 đến 12 giờ, 8 trong số 12 người bị đau bụng, sốt và ỉa chảy. Khi các bác sĩ hỏi bệnh thì được biết 8 người bị bệnh ăn kem của cả hai cửa hàng A và B (kem A và kem B) và đều bị các triệu chứng giống nhau, còn 4 người kia cũng ăn ở cửa hàng A nhưng không ăn ở cửa hàng B thì không bị sao. Lập luận chẩn đoán như sau: nhiều người cùng ăn cùng bị: ngộ độc thức ăn; triệu chứng chính là rối loạn tiêu hoá có tiêu chảy, sốt, thời gian ủ bệnh 8-12 giờ : ỉa chảy nhiễm khuẩn. Thức ăn gây bệnh: ngoài kem là ăn chung , 8 người bị bệnh thuộc 2 gia đình, ăn cơm tại 2 nhà khác nhau; 8 người này ăn cả kem A và kem B nhưng thức ăn gây bệnh được cho là kem B vì 4 người ăn kem A không ăn kem B không bị. Việc cấy phân của 2 trong số 8 người cho kết quả sau 4 ngày đã xác nhận chẩn đoán: vi khuẩn là Salmonella TyphiB  Một ví dụ khác về chẩn đoán ngộ độc “thực phẩm bổ xung” là có một bệnh nhân vào viện không phải vì đau bụng ỉa chảy mà vì, buồn nôn, hốt hoảng kích thích, mạch nhanh, huyết áp tăng, sau khi uống một số viên “thần dược chữa bách bệnh” thực chất là những viên  “thực phẩm bổ xung”. Hỏi kỹ thì bệnh nhân đã uống nhiều gấp hơn hai lần liều hướng dẫn. Đối chiếu với tài liệu khoa học thì trong thành phần của các viên “thần dược” kia có hoạt chất kích thích dạng cafein và một số hoạt chất khác cùng có tác dụng làm mạch nhanh huyết áp tăng. Sau khi được cứu chữa và đặc biệt là ngừng uống “Thực phẩm bổ xung” thì bệnh nhân hết triệu chứng và ra viện sau 1 ngày nằm viện. Như vậy là BN nhân này được chẩn đoán “ ngộ độc sản phẩm thực phẩm bổ xung “ vì các lí do sau: 1. Liên quan đến sau uống các viên ‘thực phẩm bổ sung’’ có nhiều cafein ở nồng độ đủ gây nhiễm độc. 2. BN có các triệu chứng, hội chứng của nhiễm độc chất cafein. 3. Bệnh nhân là người đã dùng quá nhiều gấp hai lần liều thường dùng, đạt tới liều ngộ độc. và 4. Ngừng uống loại thực phẩm bổ xung đó thì triệu chứng cũng giảm và hết

Trên đây là hai ví dụ từ các tình huống có thực đã xảy ra. Nhân dịp mùa hè có nhiều tai nạn ngộ độc thức ăn xin có vài điều bàn về chẩn đoán ngộ độc thức ăn để giúp cho người bệnh cũng như các bạn đồng nghiệp có thể định hướng được chẩn đoán. Khi không may bị ngộ độc thức ăn, xin các bệnh nhân hãy yên tâm tin tưởng mà đến gặp các bác sĩ ở bệnh viện để được chẩn đoán và điều trị đúng, và hãy mang theo các đồ ăn uống nghi ngờ, kể bệnh chi tiết chính xác giúp các bác sĩ có thể chẩn đoán đúng.

Phạm Duệ
Các tin mới hơn
Các tin cũ hơn
&lt&lt Trang trước          
 
< Trước   Tiếp >
   
 

CỔNG THÔNG TIN ĐIỆN TỬ BỆNH VIỆN BẠCH MAI
Giấy phép số: 115/GP-BC do BVHTT cấp ngày 5/8/2005
Chịu trách nhiệm chính:  PGS.TS.BSCC. Nguyễn Quốc Anh - Giám đốc Bệnh viện Bạch Mai
Địa chỉ: 78 Đường Giải Phóng, Phương Mai, Đống Đa, Hà Nội - Tel: 844 3869 3731 - Fax: 844 3869 1607
Thiết kế và hỗ trợ kỹ thuật bởi Công ty Net Nam
; Viện Công nghệ Thông tin