Ngày 30/7/2020 hướng dẫn điều trị COVID – 19 của Hoa kì đã cập nhật khuyến cáo sử dụng corticosteroid cho bệnh nhân COVID – 19. Các nội dung khuyến cáo chính được tóm tắt như sau:

  • Theo kết quả của thử nghiệm RECOVERY – nghiên cứu đa trung tâm, ngẫu nhiên, nhãn mở trên các bệnh nhân COVID – 19 điều trị trong bệnh viện cho thấy tỉ lệ tử vong thấp hơn trong số những bệnh nhân được điều trị bằng dexamethason hơn những bệnh nhân được sử dụng phác đồ chuẩn.
  • Hội đồng hướng dẫn điều trị COVID – 19 Hoa Kì đã khuyến cáo sử dụng dexamethason 6 mg một lần một ngày trong 10 ngày để điều trị cho bệnh nhân COVID – 19 đang thở máy (AI) và những bệnh nhân không thở máy nhưng cần hỗ trợ thở oxy (BI).

20200215 182402 330113 cum mua va virus co.max 1800x1800

  • Hội đồng không khuyến cáo sử dụng dexamethason cho bệnh nhân COVID – 19 không cần phải hỗ trợ thở oxy (AI).
  • Nếu không có dexamethason hội đồng khuyến cáo sử dụng corticosteroid khác để thay thế như: prednisonmethylprednisolon, hoặc hydrocortison  (AIII).
  • Việc sử dụng các corticosteroid khác như: prednison, methylprednisolon, hydrocortison cho bệnh nhân COVID – 19 có mang lại lợi ích tương tự như dexamethason là chưa rõ ràng. Tổng liều hàng ngày tương đương với liều 6mg dexamethason (uống hoặc tiêm truyền)
    • Prednison 40 mg
    • Methylprednisolon 32 mg
    • Hydrocortison 160 mg
  • Sử dụng Corticosteroid cho bệnh nhân là phụ nữ có thai
    • Hội đồng khuyến cáo sử dụng dexamethason cho PNCT mắc COVID – 19 có thở máy (AIII) hoặc không thở máy nhưng cần hỗ trợ oxy (BIII).
  • Sử dụng Corticosteroid trên bệnh nhân nhi
    • Tính an toàn và hiệu quả của việc sử dụng dexamethason hoặc corticosteroid khác cho bệnh nhân COVID – 19 chưa được đánh giá đầy đủ trên bệnh nhân nhi.
    • Trong thử nghiệm RECOVERY không có số lượng bệnh nhân nhi đủ và tỷ lệ tử vong trong số bệnh nhân nhi thấp hơn đáng kể so với bệnh nhân người lớn. Vì vậy cần thận trọng khi ngoại suy kết quả của nghiên cứu này cho những bệnh nhân dưới 18 tuổi.
    • Dexamethason có thể có ích đối với các bệnh nhân nhi mắc COVID –19 có bệnh hô hấp phải thở máy. Sử dụng dexamethason ở những bệnh nhân cần hỗ trợ oxy nên được đánh giá theo từng ca và không khuyến cáo cho bệnh nhân nhi chỉ cần oxy mức độ thấp (thở oxy kính). Cần thêm các nghiên cứu đánh giá việc sử dụng corticosteroid cho bệnh nhân nhi nhiễm COVID – 19.
  • Giám sát các tác dụng không mong muốn, tương tác thuốc
    • Bác sĩ nên theo dõi chặt chẽ các tác dụng không mong muốn: tăng đường huyết, nhiễm trùng thứ cấp, tác dụng không mong muốn trên tâm thần…
    • Sử dụng corticosteroid toàn thân kéo dài có thể tăng nguy cơ kích hoạt 1 số nhiễm trùng như viêm gan B, herpes, lao và giun lươn.
    • Dexamethason là chất cảm ứng P450 (CYP) 3A4 mức độ trung bình, có thể làm giảm nồng độ và hiệu quả của một số thuốc dùng đồng thời là cơ chất của CYP3A4. Các bác sĩ nên kiểm tra tương tác thuốc giữa các thuốc sử dụng cho người bệnh.
    • Có thể có tương tác dược động học có ý nghĩa lâm sàng không dự đoán được giữa remdesivir và dexamethason.

Tại Việt nam, ngày 29/7/2020 Bộ Y tế cũng công bố Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị COVID – 19 bản cập nhật, sửa đổi lần thứ 4 ban hành kèm theo quyết định số 3351/QĐ – BYT về việc ban hành hướng dẫn chẩn đoán và điều trị COVID – 19 do chủng vi rút Corona mới (SARS – COV – 2). Trong hướng dẫn cũng đề cập đến việc điều trị dexamethason trong thời gian 5 – 10 ngày tùy theo tiến triển lâm sàng và hình ảnh X-quang phổi của từng trường hợp.

Link tham khảo: https://www.covid19treatmentguidelines.nih.gov/whats-new/

Khoa Dược - BVBM