Tham dự buổi làm việc, về phía đoàn chuyên gia Nhật Bản có TS. Tatsuki Uemura – Giám đốc Trung tâm ECMO, Trưởng Dự án; KSLS. Tatsunori Ogawa – Phó Giám đốc Trung tâm ECMO; KSLS. Satoshi Tamashiro – Khoa Kỹ thuật lâm sàng, Trường Đại học Teikyo; ĐD. Rurika MAKINO – Khoa Điều dưỡng. Cùng dự buổi làm việc có các cán bộ Văn phòng hợp tác của Viện An ninh Y tế Nhật Bản tại Việt Nam (MCC).

Tiếp đoàn, về phía Bệnh viện Bạch Mai có PGS.TS. Đào Xuân Cơ – Giám đốc Bệnh viện; cùng đại diện Lãnh đạo Trung tâm Hồi sức tích cực, Trung tâm Cấp cứu A9, Viện Đào tạo và Nghiên cứu Y Dược Bạch Mai, Phòng Điều dưỡng và Chăm sóc người bệnh, Phòng Vật tư - Trang thiết bị y tế và các cán bộ tham gia Dự án thúc đẩy đào tạo ECMO.

PGS.TS. Đào Xuân Cơ – Giám đốc Bệnh viện Bạch Mai tiếp đoàn chuyên gia Trung tâm ECMO, Viện An ninh sức khỏe Nhật Bản (JIHS) ngày 08/7/2026, tiếp nối hành trình hợp tác gần hai thập kỷ trong lĩnh vực hồi sức tích cực và ECMO.

Tại buổi làm việc, TS. Tatsuki Uemura bày tỏ sự trân trọng trước mối quan hệ hợp tác bền chặt giữa JIHS và Bệnh viện Bạch Mai trong lĩnh vực hồi sức tích cực nói chung và ECMO nói riêng. Ông gửi lời chúc mừng Bệnh viện Bạch Mai nhân sự kiện khai trương và chính thức đưa vào hoạt động Bệnh viện Bạch Mai cơ sở Ninh Bình, đồng thời đánh giá cao những nỗ lực của Bệnh viện trong việc phát triển, chuẩn hóa và lan tỏa kỹ thuật ECMO tại Việt Nam.

Dự án thúc đẩy đào tạo ECMO tại Việt Nam là một phần trong Chương trình mở rộng công nghệ y tế toàn cầu (TENKAI Project), được hỗ trợ bởi Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi Nhật Bản. Mục tiêu của dự án là góp phần nâng cao hiệu quả điều trị cho các bệnh nhân nặng cần hồi sức tích cực và ECMO thông qua đào tạo đội ngũ ECMO đa chuyên ngành, bao gồm bác sĩ, điều dưỡng và kỹ sư lâm sàng.

Theo các chuyên gia JIHS, mặc dù năng lực hồi sức tích cực tại Việt Nam ngày càng phát triển và kỹ thuật ECMO đã được triển khai tại nhiều bệnh viện lớn, việc xây dựng một chương trình đào tạo ECMO chuẩn hóa cho đội ngũ đa chuyên ngành vẫn là yêu cầu cấp thiết. Quản lý ECMO đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa nhiều chuyên khoa nhằm kiểm soát các nguy cơ như biến chứng chảy máu, huyết khối, nhiễm trùng, sự cố hệ thống tuần hoàn ngoài cơ thể và các tình huống cấp cứu phức tạp.

PGS.TS. Đào Xuân Cơ tham gia khóa đào tạo về ECMO tại Nhật Bản năm 2008
– những bước đi đầu tiên đặt nền móng cho sự phát triển kỹ thuật ECMO tại Việt Nam.
(Ảnh chụp cùng các chuyên gia hồi sức hô hấp và kỹ sư lâm sàng tại Bệnh viện NCGM)

Trong năm đầu tiên triển khai, dự án đã ghi nhận nhiều kết quả nổi bật. Tháng 01/2026, JIHS phối hợp cùng Bệnh viện Bạch Mai tổ chức thành công hội thảo và chương trình đào tạo mô phỏng ECMO dành cho đội ngũ nhân viên y tế đa chuyên ngành, thu hút 248 đại biểu tham dự trực tiếp và 263 đại biểu tham gia trực tuyến. Đặc biệt, ê-kíp ECMO của Bệnh viện Bạch Mai sau quá trình đào tạo tại Nhật Bản đã trực tiếp tham gia hướng dẫn khóa mô phỏng ECMO với sự tham gia của 38 cán bộ y tế từ nhiều chuyên ngành khác nhau.

Phát biểu tại buổi làm việc, PGS.TS. Đào Xuân Cơ – Giám đốc Bệnh viện Bạch Mai xúc động chia sẻ về mối lương duyên đặc biệt giữa Bệnh viện Bạch Mai và các chuyên gia Nhật Bản trong hành trình đưa kỹ thuật ECMO về Việt Nam.

Nhớ lại những ngày đầu tiếp cận kỹ thuật hồi sức hiện đại này, PGS.TS. Đào Xuân Cơ cho biết, từ năm 2008, khi ECMO vẫn còn là một kỹ thuật rất mới và chưa được triển khai tại Việt Nam, ông đã có cơ hội sang Nhật Bản học tập, làm việc cùng các chuyên gia ECMO, các bác sĩ hồi sức hô hấp và đội ngũ kỹ sư lâm sàng của Bệnh viện NCGM (nay là Viện An ninh sức khỏe Nhật Bản - JIHS). Chính những khóa đào tạo này đã đặt nền móng đầu tiên cho hành trình phát triển ECMO tại Bệnh viện Bạch Mai.

Những ngày đầu PGS.TS. Đào Xuân Cơ tiếp cận, học tập và làm chủ hệ thống ECMO tại Nhật Bản – tiền đề để Bệnh viện Bạch Mai triển khai thành công kỹ thuật ECMO đầu tiên tại Việt Nam.

Sau khi trở về từ Nhật Bản, PGS.TS. Đào Xuân Cơ đã trực tiếp thực hiện ca ECMO đầu tiên tại Bệnh viện Bạch Mai, đồng thời cũng là ca ECMO đầu tiên tại Việt Nam vào năm 2008. Đây là dấu mốc quan trọng, đặt nền móng cho sự phát triển của kỹ thuật hồi sức ngoài cơ thể tại nước ta. 

Nhờ làm chủ kỹ thuật và thực hiện thành công nhiều ca ECMO trước đó, khi đại dịch cúm A/H1N1 bùng phát năm 2009, kỹ thuật ECMO đã trở thành "cứu cánh" trong điều trị nhiều bệnh nhân nguy kịch, đặc biệt là các trường hợp suy hô hấp tối cấp, tổn thương tim (viêm cơ tim, nhồi máu cơ tim...) và nhiều bệnh lý tim, phổi nặng khác, mang lại thêm cơ hội sống cho những người bệnh tưởng chừng không còn khả năng cứu chữa.

Những kinh nghiệm quý báu được tích lũy từ giai đoạn đó tiếp tục được phát huy trong đại dịch COVID-19 và trong thực hành điều trị thường quy sau này. ECMO trở thành một trong những kỹ thuật hồi sức then chốt đối với các trường hợp suy hô hấp nặng do các chủng virus độc lực cao như H5N1, H1N1 và SARS-CoV-2; các bệnh nhân sốc tim, viêm cơ tim cấp, nhồi máu cơ tim biến chứng, và sau đó được ứng dụng hiệu quả trong hỗ trợ tuần hoàn trước và sau ghép tim. Kỹ thuật này đã góp phần cứu sống hàng trăm người bệnh, đồng thời khẳng định vai trò tuyến cuối và năng lực chuyên môn hàng đầu của Bệnh viện Bạch Mai trong lĩnh vực hồi sức tích cực.

Từ ca ECMO đầu tiên tại Việt Nam đến mạng lưới đào tạo quốc gia: Bệnh viện Bạch Mai hiện đã làm chủ kỹ thuật ECMO thường quy, đồng thời đào tạo và chuyển giao
kỹ thuật cho nhiều bệnh viện trên cả nước.

“Những ngày đầu triển khai ECMO là một hành trình rất nhiều thử thách. Từ sự hỗ trợ tận tình của các chuyên gia Nhật Bản, từ đào tạo nhân lực, chuyển giao kỹ thuật đến đồng hành trong thực hành lâm sàng, Bệnh viện Bạch Mai từng bước làm chủ kỹ thuật này. Đến hôm nay, khi được gặp lại những người bạn, những đồng nghiệp Nhật Bản đã đồng hành từ những ngày đầu tiên, chúng tôi càng trân trọng hơn giá trị của sự hợp tác quốc tế trong y học”, PGS.TS. Đào Xuân Cơ chia sẻ.

Từ một kỹ thuật cao lần đầu được triển khai tại Việt Nam, đến nay ECMO đã trở thành kỹ thuật thường quy trong điều trị hồi sức tại Bệnh viện Bạch Mai. Các bác sĩ hồi sức tích cực của Bệnh viện đều đã làm chủ quy trình, vận hành hệ thống ECMO an toàn, hiệu quả và xử trí được những tình huống phức tạp. Không chỉ dừng lại ở điều trị người bệnh nặng, Bạch Mai còn trở thành trung tâm đào tạo, chuyển giao kỹ thuật ECMO cho nhiều bệnh viện tuyến tỉnh, thành phố trên cả nước, góp phần hình thành mạng lưới ECMO Việt Nam.

Trong giai đoạn tiếp theo, Dự án thúc đẩy đào tạo ECMO tại Việt Nam sẽ tiếp tục được mở rộng theo mô hình ba giai đoạn: năm đầu tiên tập trung xây dựng đội ngũ nòng cốt tại miền Bắc với Bệnh viện Bạch Mai là trung tâm; năm 2026 mở rộng đào tạo cho khu vực miền Nam; và hướng tới triển khai tại miền Trung trong năm 2027. Mục tiêu lâu dài là xây dựng mạng lưới đào tạo ECMO chuẩn hóa, bền vững trên toàn quốc.

Sau gần hai thập kỷ, PGS.TS. Đào Xuân Cơ gặp lại những đồng nghiệp Nhật Bản
– những người đã đồng hành cùng Bệnh viện Bạch Mai trong hành trình đưa ECMO
về Việt Nam và phát triển chuyên ngành hồi sức tích cực.

Nhân dịp này, PGS.TS. Đào Xuân Cơ cũng chia sẻ về việc Bệnh viện Bạch Mai cơ sở Ninh Bình với quy mô 1.000 giường bệnh đã chính thức đi vào hoạt động và bắt đầu triển khai các kỹ thuật chuyên sâu, trong đó có ECMO. Bệnh viện kỳ vọng cơ sở mới sẽ tiếp tục trở thành trung tâm đào tạo, chuyển giao kỹ thuật cao cho khu vực và các địa phương lân cận.

Buổi làm việc một lần nữa khẳng định mối quan hệ hợp tác bền chặt giữa Bệnh viện Bạch Mai và các đối tác Nhật Bản trong lĩnh vực hồi sức tích cực. Thông qua việc chuẩn hóa đào tạo ECMO, phát triển đội ngũ đa chuyên ngành và thúc đẩy chuyển giao tri thức, hai bên kỳ vọng không chỉ nâng cao chất lượng điều trị người bệnh tại Việt Nam mà còn từng bước mở rộng mô hình hợp tác đào tạo ECMO tới các quốc gia trong khu vực ASEAN.