Theo PGS. TS Nguyễn Thị Thu Hoài, kiểm soát tăng huyết áp không chỉ dừng lại ở việc dùng thuốc cho từng bệnh nhân, mà còn hướng tới xây dựng các chương trình quản lý hiệu quả, góp phần bảo vệ sức khỏe tim mạch cho hàng triệu người dân.

“Kẻ sát nhân thầm lặng” và những con số đáng báo động

Trong giới y khoa, tăng huyết áp được ví như “kẻ sát nhân thầm lặng”. Điều đáng lo ngại là sự “thầm lặng” này thường bị che lấp bởi tâm lý chủ quan.

Thống kê cho thấy, khoảng 1/4 người trưởng thành tại Việt Nam mắc tăng huyết áp, và con số thực tế có thể còn cao hơn. Nhiều người vẫn cho rằng mức huyết áp 135/85 mmHg là bình thường nếu chưa có triệu chứng như đau đầu hay chóng mặt. Tuy nhiên, theo các khuyến cáo mới, đây đã là ngưỡng tiền tăng huyết áp.

“Đừng đợi đến khi cơ thể lên tiếng mới đi khám. Khi đó, hệ tim mạch có thể đã chịu những tổn thương không thể đảo ngược”, PGS.TS.BS Thu Hoài nhấn mạnh.

Ở góc độ điều trị, mục tiêu hiện nay không chỉ là đưa huyết áp về mức khuyến cáo, mà còn phải bảo vệ các cơ quan đích như tim, não, thận và duy trì trạng thái cân bằng tối ưu cho cơ thể.

Ở tầm vĩ mô, chiến lược hướng tới phát hiện sớm - điều trị đúng - tối ưu nguồn lực, nhằm đạt hiệu quả cao nhất cho cộng đồng.

Tầm soát thông minh: Không thể chỉ dựa vào một lần đo

Một trong những điểm then chốt trong quản lý tăng huyết áp là chẩn đoán chính xác.

Thực tế cho thấy có không ít trường hợp:

• “Tăng huyết áp áo choàng trắng” (chỉ cao khi đến bệnh viện)
• “Tăng huyết áp ẩn giấu” (bình thường tại viện nhưng cao trong sinh hoạt hàng ngày)

Do đó, chiến lược hiện đại không còn dựa vào một lần đo duy nhất.

PGS.TS.BS Nguyễn Thị Thu Hoài thăm khám cho người bệnh 

Theo PGS.TS.BS Thu Hoài, chẩn đoán tăng huyết áp cần mang tính toàn diện, bao gồm:

• Xác định có bệnh hay không
• Tìm nguyên nhân và cơ chế
• Đánh giá mức độ
• Phát hiện biến chứng

Đặc biệt, với người trẻ lần đầu phát hiện bệnh, việc chẩn đoán đầy đủ càng có ý nghĩa quan trọng.

“Một lần đo không nói lên tất cả”, PGS. Hoài nhấn mạnh.

Người bệnh được khuyến khích tự theo dõi huyết áp tại nhà bằng cách ghi chép:

• Thời gian đo
• Chỉ số huyết áp
• Nhịp tim
• Các triệu chứng bất thường

Đây là dữ liệu quan trọng giúp bác sĩ điều chỉnh phác đồ điều trị phù hợp.

Bên cạnh đó, Holter huyết áp 24 giờ được xem là “chìa khóa vàng”, cho phép theo dõi toàn bộ biến động huyết áp trong ngày, kể cả khi ngủ. Nhờ đó, bác sĩ có thể xây dựng phác đồ điều trị mang tính cá thể hóa cao.

Điều trị tăng huyết áp: Bắt đầu từ thay đổi lối sống

Theo PGS.TS.BS Thu Hoài, thuốc đóng vai trò quan trọng, nhưng lối sống mới là nền tảng quyết định hiệu quả điều trị lâu dài.

Chiến lược quản lý bệnh chỉ thành công khi người bệnh duy trì được kỷ luật trong sinh hoạt:

• Ăn nhạt: Giảm muối giúp giảm áp lực lên thành mạch, hạn chế tổn thương mạch máu.
• Vận động đều đặn: Duy trì ít nhất 30 phút mỗi ngày giúp hệ tim mạch hoạt động hiệu quả hơn.
• Tuân thủ điều trị: Không tự ý ngừng thuốc khi thấy huyết áp ổn định.

“Tăng huyết áp là một cuộc chạy marathon, không phải chạy nước rút. Sự gián đoạn điều trị có thể dẫn đến những biến cố nghiêm trọng như đột quỵ hay nhồi máu cơ tim”, PGS. Hoài cảnh báo.

Kiểm soát huyết áp – lợi ích cho cả cá nhân và xã hội

Quản lý tăng huyết áp là một hành trình lâu dài, đòi hỏi sự phối hợp giữa người bệnh và hệ thống y tế.

Kiểm soát tốt huyết áp không chỉ giúp:

• Giảm nguy cơ đột quỵ
• Ngăn ngừa suy tim
• Hạn chế suy thận mạn

Mà còn góp phần giảm gánh nặng y tế cho gia đình và xã hội.

Theo PGS.TS.BS Nguyễn Thị Thu Hoài, mỗi người bệnh kiểm soát tốt huyết áp chính là một “mắt xích” quan trọng trong chiến lược bảo vệ sức khỏe tim mạch cho cộng đồng người Việt.