“Bệnh trẻ con” có thể trở thành mối đe dọa nghiêm trọng trong thai kỳ

Viện Y học Nhiệt đới Bạch Mai, Bệnh viện Bạch Mai vừa tiếp nhận và điều trị cho một trường hợp thai phụ mắc thủy đậu với biểu hiện sốt cao, phát ban diện rộng. Trường hợp này một lần nữa gióng lên hồi chuông cảnh báo về mức độ nguy hiểm của căn bệnh tưởng chừng “lành tính”, đặc biệt đối với phụ nữ mang thai.

Bệnh nhân Q.H (26 tuổi, Hà Nội), đang mang thai lần hai ở tuần thứ 18, là giáo viên mầm non. Trước đó, bệnh nhân có tiếp xúc trực tiếp với trẻ mắc thủy đậu tại nơi làm việc. Sau vài ngày, bệnh nhân xuất hiện các triệu chứng điển hình: sốt cao liên tục (38,2°C), mệt mỏi, đau đầu và nổi mụn nước rải rác vùng mặt, ngực, lưng.

Các mụn nước thuỷ đậu rải rác vùng mặt

Kết quả thăm khám và xét nghiệm xác định bệnh nhân mắc thủy đậu, kèm theo tình trạng viêm tăng cao (CRP tăng), lách to và nhịp tim thai nhanh (177 lần/phút). Bệnh nhân được chỉ định nhập viện, điều trị bằng thuốc kháng virus Acyclovir và theo dõi sát sao cả tình trạng nhiễm trùng lẫn thai nhi.

Sau 3 ngày điều trị tích cực, bệnh nhân cắt sốt, tổn thương da không tiến triển nặng thêm, thai nhi ổn định. Bệnh nhân được xuất viện, tiếp tục theo dõi ngoại trú và tái khám định kỳ.

Theo các chuyên gia, thủy đậu do virus Varicella-Zoster gây ra, lây truyền nhanh qua đường hô hấp và tiếp xúc trực tiếp với dịch từ nốt phỏng. Dù phần lớn người trưởng thành đã có miễn dịch, nhưng phụ nữ chưa từng mắc bệnh hoặc chưa tiêm phòng trước khi mang thai vẫn có nguy cơ cao bị nhiễm.

Đáng lo ngại, khi mắc thủy đậu trong thai kỳ, hệ miễn dịch suy giảm sinh lý khiến người mẹ dễ đối mặt với nhiều biến chứng nặng.

Đối với mẹ: nguy cơ viêm phổi do virus (tỷ lệ tử vong có thể lên tới 10-30% nếu không điều trị kịp thời), viêm não, suy đa tạng.

Đối với thai nhi: Hội chứng thủy đậu bẩm sinh (nếu mắc trong 20 tuần đầu): có thể gây dị tật như sẹo da, teo chi, đục thủy tinh thể, chậm phát triển trí tuệ.

Thủy đậu sơ sinh (nếu mẹ mắc gần thời điểm sinh): trẻ có nguy cơ nhiễm trùng nặng, đe dọa tính mạng do hệ miễn dịch chưa hoàn thiện.

Đặc biệt, việc điều trị thủy đậu ở thai phụ gặp nhiều hạn chế. Dù thuốc kháng virus như Acyclovir có thể giúp giảm triệu chứng và biến chứng cho mẹ, nhưng nguy cơ virus ảnh hưởng đến thai nhi vẫn khó kiểm soát hoàn toàn.

Chủ động phòng bệnh: “Tấm khiên” bảo vệ từ trước khi mang thai

Các bác sĩ nhấn mạnh, tiêm vắc xin là biện pháp hiệu quả nhất để phòng ngừa thủy đậu. Tuy nhiên, do đây là vắc xin sống giảm độc lực, phụ nữ tuyệt đối không tiêm trong thời gian mang thai. Để đảm bảo an toàn, chị em nên hoàn thành phác đồ tiêm chủng ít nhất 1 tháng trước khi có kế hoạch mang thai.

Hiện nay, hai loại vắc xin thủy đậu phổ biến và có hiệu quả cao gồm: Varilrix (Bỉ) và Varivax (Mỹ). Việc chủ động tiêm phòng giúp cơ thể tạo kháng thể bền vững, giảm nguy cơ mắc bệnh và biến chứng nặng.

Các chuyên gia cũng khuyến cáo, phụ nữ trong độ tuổi sinh sản cần kiểm tra lại tiền sử tiêm chủng, đặc biệt nếu làm việc trong môi trường có nguy cơ lây nhiễm cao như trường học, nhà trẻ.

Từ thực tế lâm sàng, các bác sĩ đưa ra lời khuyên: người dân không chủ quan với các bệnh truyền nhiễm tưởng chừng “nhẹ”. Chủ động phòng bệnh trước khi mang thai. Khi có biểu hiện sốt, phát ban trong thai kỳ, cần đến cơ sở y tế sớm để được chẩn đoán và xử trí kịp thời. Thủy đậu có thể là bệnh lành tính ở trẻ em nhưng với phụ nữ mang thai, đó có thể là một nguy cơ nghiêm trọng, thậm chí đe dọa cả hai sinh mạng nếu không được phát hiện và xử trí đúng cách.