Tuy nhiên, một hướng tiếp cận mới đang được triển khai tại Bệnh viện Bạch Mai, kết hợp trí tuệ nhân tạo (AI) “Make in Vietnam” với các phác đồ điều trị tiên tiến, mở ra cơ hội: phát hiện sớm - điều trị triệt căn.

Những “nốt mờ” nhỏ nhưng nguy cơ lớn

Nhiều người vẫn chủ quan cho rằng khi chưa có triệu chứng như đau ngực hay ho ra máu thì phổi vẫn bình thường. Thực tế lâm sàng lại cho thấy điều ngược lại.

TS.BS Ngô Gia Khánh - Trưởng Khoa Phẫu thuật lồng ngực (Bệnh viện Bạch Mai) cho biết, nhiều trường hợp ung thư phổi được phát hiện tình cờ khi người bệnh đi khám các chuyên khoa khác như tim mạch, thần kinh hay chuyển hóa.

Đáng chú ý, các “nốt mờ” kích thước rất nhỏ lại tiềm ẩn nguy cơ cao:

Nốt phổi dưới 3cm: gần 70% là ung thư

Nốt dưới 1cm: tỷ lệ ác tính lên tới 64,3%

Theo TS.BS Ngô Gia Khánh, quan điểm “đợi u lớn mới mổ” đã không còn phù hợp. Với các tổn thương giai đoạn sớm, phẫu thuật sớm có thể giúp điều trị triệt căn, nhiều bệnh nhân không cần hóa trị bổ trợ.

“Đây là thời điểm vàng để can thiệp. Nếu phát hiện muộn, người bệnh sẽ phải đối mặt với hành trình điều trị khó khăn hơn rất nhiều,” TS. Khánh nhấn mạnh.

TS.BS Ngô Gia Khánh thăm khám cho người bệnh đang điều trị tại Khoa Phẫu thuật lồng ngực và mạch máu

AI và hội chẩn đa chuyên khoa: Tăng cơ hội sống

PGS.TS Phạm Cẩm Phương - Giám đốc Trung tâm Y học hạt nhân và Ung bướu (Bệnh viện Bạch Mai) cho biết, bệnh viện đang triển khai mô hình kết hợp giữa AI, chuyên gia đầu ngành và hội chẩn đa chuyên khoa (MDT).

“Chúng tôi không chỉ dừng lại ở phát hiện bệnh mà hướng tới điều trị cá thể hóa ngay từ đầu, dựa trên đặc điểm di truyền của từng bệnh nhân”, PGS. Phạm Cẩm Phương nói.

Hệ sinh thái điều trị tại Bạch Mai gồm Trung tâm Giải phẫu bệnh hiện đại, Khoa Phẫu thuật lồng ngực và Trung tâm Y học hạt nhân và Ung bướu - nơi cập nhật các phác đồ quốc tế mới như FLAURA2 đang tạo nên chuỗi chăm sóc toàn diện cho bệnh nhân ung thư phổi.

Các chuyên gia khuyến cáo, ung thư phổi không còn là “án tử” nếu được phát hiện sớm và điều trị đúng hướng.

Ai cần tầm soát ung thư phổi sớm?

Ung thư phổi thường tiến triển âm thầm, vì vậy việc chờ có triệu chứng mới đi khám có thể khiến người bệnh bỏ lỡ cơ hội điều trị triệt căn.

Theo TS.BS Ngô Gia Khánh, các nhóm nguy cơ cần được tầm soát định kỳ gồm:

Nhóm nguy cơ cao do hút thuốc (tiêu chuẩn vàng):

Từ 50-80 tuổi

Đang hút thuốc hoặc đã bỏ trong vòng 15 năm

Tiền sử hút từ 20 “gói-năm” trở lên

Nhóm nguy cơ do môi trường, nghề nghiệp:

Tiếp xúc lâu dài với amiăng, radon, asen, crom, niken hoặc khí thải diesel

Từng xạ trị vùng ngực

Nhóm có yếu tố bệnh lý và di truyền:

Có người thân mắc ung thư phổi

Mắc các bệnh phổi mạn tính như COPD, xơ phổi, tiền sử lao phổi

Nhóm đặc thù tại Việt Nam:

Phụ nữ không hút thuốc nhưng tiếp xúc khói thuốc thụ động

Người sống, làm việc trong môi trường ô nhiễm, nhiều khói bụi

Đừng chủ quan với “nốt mờ”

Các chuyên gia nhấn mạnh, một “nốt mờ” nhỏ nếu được phát hiện sớm có thể được điều trị dứt điểm. Ngược lại, sự chủ quan có thể khiến bệnh tiến triển nhanh và phức tạp hơn.

Một lần tầm soát sớm hôm nay có thể đổi lấy nhiều năm sống khỏe về sau.