Sau phẫu thuật, đặc biệt ở người bệnh phẫu thuật vùng răng - hàm - mặt, việc vệ sinh răng miệng có thể gặp nhiều khó khăn do đau, sưng nề, hạn chế há miệng hoặc phải sử dụng các phương tiện cố định hàm.

Trong giai đoạn này, người bệnh cần vệ sinh khoang miệng đúng cách, nhẹ nhàng và tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ, điều dưỡng để hạn chế các nguy cơ không mong muốn, đồng thời hỗ trợ quá trình hồi phục.

Nhân viên y tế hướng dẫn người bệnh cách chăm sóc răng miệng sau phẫu thuật

Vẫn cần vệ sinh răng miệng

Theo Điều dưỡng Nguyễn Thị Nga, sau phẫu thuật, người bệnh vẫn cần duy trì vệ sinh răng miệng phù hợp với tình trạng cụ thể.

Người bệnh nên sử dụng bàn chải có kích thước nhỏ, lông mềm và lựa chọn phương pháp vệ sinh phù hợp với khả năng tiếp cận khoang miệng. Khi chải răng cần thực hiện nhẹ nhàng, tránh tác động trực tiếp lên đường mổ hoặc khu vực đang tổn thương.

Vệ sinh răng miệng đúng cách giúp làm sạch mảng bám, hạn chế thức ăn tồn đọng và duy trì môi trường khoang miệng sạch sẽ trong thời gian hồi phục.

Không tự ý tác động vào vùng phẫu thuật

Người bệnh cần đặc biệt lưu ý không tự ý tác động vào vùng phẫu thuật. Không súc miệng mạnh, khạc nhổ liên tục hoặc dùng tay, lưỡi, tăm hay các vật nhọn chạm vào vùng mổ.

Các dung dịch chăm sóc răng miệng chỉ nên được sử dụng khi có chỉ định hoặc hướng dẫn của nhân viên y tế. Việc tự ý tác động vào vùng phẫu thuật có thể gây kích thích, ảnh hưởng đến mô đang hồi phục và làm tăng nguy cơ xuất hiện các vấn đề không mong muốn.

Phẫu thuật lớn, cố định hàm cần chăm sóc đặc biệt

Đối với người bệnh trải qua phẫu thuật lớn hoặc phải cố định hàm, tình trạng sưng nề, hạn chế há miệng, khó nhai có thể khiến việc vệ sinh răng miệng trở nên khó khăn hơn.

Trong trường hợp này, người bệnh cần:

o   Thực hiện vệ sinh khoang miệng theo đúng hướng dẫn của bác sĩ, điều dưỡng.

o   Không tự tháo, cắt hoặc nới lỏng các phương tiện cố định hàm.

o   Không tự ý cắt dây hoặc tác động vào các phương tiện cố định khi chưa được bác sĩ cho phép.

o   Báo ngay cho nhân viên y tế nếu phương tiện cố định bị lỏng, đứt, bung hoặc có dấu hiệu bất thường.

Ăn uống theo chế độ được chỉ định

Chế độ ăn sau phẫu thuật được xây dựng tùy thuộc vào tình trạng người bệnh và loại phẫu thuật. Người bệnh có thể được chỉ định ăn mềm, ăn lỏng hoặc nuôi dưỡng qua sonde.

Khi được phép ăn bằng đường miệng, người bệnh cần tuân thủ hướng dẫn về loại thức ăn, cách ăn và lượng ăn. Người nhà không nên tự ý cho người bệnh ăn uống khi chưa được nhân viên y tế cho phép, đặc biệt với những trường hợp đang có chỉ định nhịn ăn hoặc nuôi dưỡng qua sonde.

Chủ động báo nhân viên y tế khi có dấu hiệu bất thường

Trong thời gian hậu phẫu, người bệnh và người nhà cần chủ động theo dõi tình trạng sức khỏe và báo ngay cho nhân viên y tế khi xuất hiện các dấu hiệu:

o   Khó thở, sưng tăng nhanh vùng mặt - cổ.

o   Chảy máu nhiều hoặc đau tăng bất thường.

o   Sốt, rét run.

o   Buồn nôn, nôn hoặc các biểu hiện bất thường khác.

o   Phương tiện cố định hàm bị lỏng, đứt, bung hoặc không còn đúng vị trí.

Điều dưỡng Bùi Thị Lạc Xứng - Điều dưỡng trưởng Khoa Răng hàm mặt, Bệnh viện Bạch Mai khuyến cáo hướng dẫn chăm sóc răng miệng có thể khác nhau tùy tình trạng và loại phẫu thuật của từng người bệnh. Vì vậy, người bệnh cần ưu tiên thực hiện theo chỉ định và hướng dẫn trực tiếp của bác sĩ, điều dưỡng điều trị.

Chăm sóc đúng cách, góp phần phục hồi an toàn

Chăm sóc răng miệng sau phẫu thuật tưởng đơn giản nhưng cần được thực hiện đúng kỹ thuật và phù hợp với từng tình trạng bệnh. Vệ sinh nhẹ nhàng, không tự ý tác động vào vùng phẫu thuật, tuân thủ chế độ ăn và chủ động báo nhân viên y tế khi có dấu hiệu bất thường là những nguyên tắc quan trọng giúp người bệnh an toàn hơn trong quá trình hậu phẫu.

Thông qua việc tăng cường hướng dẫn, tư vấn và đồng hành cùng người bệnh, đội ngũ y tế Bệnh viện Bạch Mai cơ sở Ninh Bình góp phần nâng cao chất lượng chăm sóc toàn diện, giúp người bệnh và gia đình có thêm kiến thức, kỹ năng cần thiết để phối hợp hiệu quả với nhân viên y tế trong quá trình điều trị và hồi phục.